Czym należy się kierować przy wyborze kamer dozorowanej CCTV?

Właściwy wybór kamer jest czynnikiem krytycznym, warunkującym jak dobry będzie system monitoringu. Istnieje bardzo wiele poradników traktujących o tym, którą kamerę wybrać. Jednak wielokrotnie poruszają one tak naprawdę nie najważniejsze czynniki warunkujące użyteczność kamery w systemie lub też zasypują użytkownika wszystkimi szczegółami, w czym bardzo łatwo się pogubić. Niniejszym „guidem” postaram się omówić najistotniejsze parametry wpływające na użyteczność kamery oraz zaprezentować pewien tok myślenia, którym powinno się kierować dokonując wyboru.

Przy wyborze kamer bardzo istotne jest zrozumienie różnic pomiędzy ich podstawowymi typami, zrozumienie funkcjonalności komponentów z których się składają i oczywiście znajomość podstawowych parametrów. Tak więc na początek proponuję drobny wstęp teoretyczny.

Kamer analogowe i kamery IP

Zasadniczo kamery stosowane w dozorowej telewizji CCTV możemy podzielić na dwa rodzaje: Kamery IP i kamery analogowe. Różnice pomiędzy nimi są na tyle obszerne, że zasługują na swój własny artykuł, który można znaleźć na naszej stronie. Generalnie, dla jasności, kamery IP pod względem parametrów pokonują analogówki praktycznie pod każdym względem. Istnieją jednak pewne szczególne zastosowania, w których zaleca się stosowanie kamer analogowych, np. praca przy bardzo małej ilości światła.

Serce kamery

„Sercem” każdej kamery jest jej przetwornik. Pod tym względem, możemy je podzielić ze względu na rodzaj technologii użytej przy produkcji przetwornika na CCD i CMOS. Różnice pomiędzy nimi są stosunkowo spore, jednak nie chodzi tutaj o to by wypisywać wszystkie różnice. Zasadniczo przetworniki CMOS charakteryzują się odrobinę lepszymi parametrami obrazu, ale nie mogą skutecznie pracować w warunkach słabego oświetlenia, ze względu na zbyt duży wpływ sygnałów szumu. Dlatego też do pracy nocnej zaleca się stosowanie CCD.

Mózg kamery

Kolejnym bardzo ważnym elementem kamery jest jej „mózg”, czyli DSP. Jest to urządzenie odpowiedzialne za przetwarzanie obrazu otrzymanego z matrycy. Intuicyjnie wydaje się, że im więcej funkcji przetwarzania obrazu tym lepsze DSP. Nie jest to jednak prawda! Należy pamiętać, że kamera ma służyć konkretnemu celowi, co oznacza, że część funkcji DSP będzie zupełnie zbędna do powierzonego im zadania. Ponadto nie wszystkie chipsety spełniają te same funkcje z taką samą dokładnością i szybkością.

Rozdzielczość kamery

Rozdzielczość jest bardzo ważnym parametrem i musi być właściwie dobrana. Głównym czynnikiem mającym wpływ na jej wybór jest obszar jaki ma kontrolować kamera. Im większy obszar, tym większa rozdzielczość, aby otrzymany obraz był odpowiednio ostry i umożliwiał identyfikację lub detekcję, zależnie od przeznaczenia kamery.

Czułość kamery

Istotnym czynnikiem warunkującym możliwości stosowania kamery jest jej czułość, czyli jak dobrze radzi sobie ona w warunkach słabego oświetlenia lub świetle podczerwonym. Czułość wyrażana w lux'ach określa jakie jest niezbędne minimalne natężenie światła aby kamera mogła skutecznie pracować. Zasadniczo im mniejsza wartość, tym kamera jest bardziej czuła i pod względem tego parametru, lepsza. Przy zakupie kamer warto zwrócić uwagę na to, czy czułość porównywanych modeli była mierzona przy podobnych ustawieniach i w tych samych warunkach oświetleniowych.

Obiektyw kamery

Bardzo ważny parametr określający użyteczność kamery jest obiektyw w jaki jest wyposażona. Zasadniczo należy pamiętać, że właściwy dobór pola widzenia jest jednym z najważniejszych ustawień kamery. Z parametrem tym związane są dzisiaj bardzo popularne obiektywy zmiennoogniskowe. Umożliwiają one zmianę obszaru pokrycia, by dostosować ją do konkretnych potrzeb, które mogą ulec zmianie w czasie.

Marka komponentów

Ostatnim czynnikiem przy wyborze kamery na który należy zwrócić uwagę jest marka komponentów z których jest wykonana. Dotyczy to głównie elementów zaawansowanych technologicznie czyli matrycy i DSP. Większość źródeł wskazuje na firmę SONY jako lidera w dziedzinie otrzymywania obrazu najwyższej jakości.

Skoro już przebrnęliśmy przez podstawowe parametry kamer, którymi należy się kierować podczas zakupu, warto zwrócić uwagę na typy kamer. Pod tym względem kamery dzielimy na:

  • Kamery kompaktowe - Uznawane za jedne z najlepszych tego typu urządzeń, głównie z powodu wysokiej jakości wymiennej optyki. Mogą być one montowane wewnątrz budynków lub na zewnątrz, w specjalnych, przystosowanych do tego obudowach.
  • Kamery kopułowe – Często są stosowane wewnątrz pomieszczeń z powodów estetycznych. Ich konstrukcja utrudnia osobie obserwowanej, zlokalizowanie w którym kierunku zwrócony jest obiektyw. Kamery kopułowe, mogą być wyjątkowo odporne na uszkodzenia mechaniczne i bardzo często są stosowane jako kamery wandaloodporne.
  • Kamery obrotowe – Jak wskazuje nazwa kamery te mogą się obracać, przez co mogą mieć bardzo duży obszar pokrycia. Obrotem można sterować manualnie lub też, w niektórych modelach, zaprogramować automatycznie trasę.
  • Kamery z promiennikiem IR – Są wyposażone w promiennik podczerwieni, który umożliwia ich pracę nawet w warunkach całkowitej ciemności. Promiennik ten może być zamontowany do każdego typu wyżej wymienionych kamer, pod warunkiem, że kamera nie jest wyposażona w filtr odcinający światło podczerwone.
 

Posiadając już niezbędną wiedzę teoretyczną, należało by wykorzystać ją w praktyce. Wyobraźmy sobie kilka scenariuszy, w których będą pracować kamery i krok po kroku wyjaśnijmy co powinna posiadać kamera, aby najlepiej spełniać swoje funkcje:

  1. Kamera obejmująca bramę wjazdową na posesję, pracująca w trybie dzień-noc, która musi być w stanie rejestrować numery tablic rejestracyjnych - Najważniejszą informacją, którą posiadamy jest konieczność pracy zarówno w dzień jak i w nocy. Należy zatem wybrać kamerę z przetwornikiem CCD, który dobrze sobie radzi w warunkach słabego oświetlenia. Można również zastanowić się nad zastosowaniem promiennika IR, jednak jeżeli brama jest odpowiednio oświetlona, nie będzie to konieczne. Kamera ma za zadanie obserwować tylko i wyłącznie obszar bramy, więc najlepszym rozwiązaniem będzie kamera kompaktowa, aby móc zastosować odpowiedni obiektyw. Kolejną istotną częścią jest jakość obrazu. Kamera musi być w stanie rozpoznać numery tablic rejestracyjnych. Można to osiągnąć przede wszystkim odpowiednio dobierając ogniskową obiektywu oraz maksymalizując rozdzielczość kamery.
  2. Kamera monitorująca terminal lotniczy lub morski - Zacznijmy od doboru odpowiedniego przetwornika. Kamera będzie pracować w warunkach dobrego oświetlenia i musi być wrażliwa na bardzo dużą ilość szczegółów. Idealnym rozwiązaniem będzie zatem kamera IP (o wysokiej rozdzielczości) z matrycą CMOS. W tym zastosowaniu zależy nam również aby praca kamery nie była przewidywalna, tak więc zalecam użycie obrotowej kamer kopułowych z przyciemnionym obiektywem. Kamera powinna mieć również zdolność wykonania zbliżenia, jeżeli dostrzeżemy coś niepokojącego. Należy ją zatem wyposażyć w zmiennoogniskowy obiektyw.
  3. Kamera do kontrolowania zachowania kibiców na stadionie - Kamera ta musi być w stanie nagrywać w bardzo dobrej rozdzielczości, ze względu na ogromną ilość szczegółów. Doskonałym wyborem będzie zatem kamera IP z przetwornikiem CMOS (Zakładamy, że obiekt jest dobrze oświetlony). W wypadku wykrycia niechcianego zachowania, kamera musi być w stanie wykonać odpowiednie zbliżenie, aby lepiej ocenić sytuację i ułatwić identyfikację osób w nim uczestniczącym. Zatem powinna być to kamera obrotowa z obiektywem zmiennoogniskowym. Ponadto urządzenie powinno być odporne na uszkodzenia mechaniczne, zalecam zatem użycie kamery wandaloodpornej.
  4. Kamera do monitorowania stanowiska kasowego w sklepie – Z tego typu zadaniem poradzi sobie kamera analogowa z przetwornikiem CCD. Przy odpowiednim wypozycjonowaniu i zastosowaniu odpowiednio dobranego obiektywu stałoogniskowego, będzie można kontrolować uczciwość sprzedawcy i przeciwdziałać jego ewentualnym pomyłkom. W tym przypadku najistotniejsze jest odpowiednie wykadrowanie obrazu oraz relacja obszaru pokrycia z odpowiednią rozdzielczością

Podobne scenariusze można by wymyślać praktycznie w nieskończoność, jednak na potrzeby artykułu ograniczę się do czterech. Chodziło mi bowiem o zaprezentowanie pewnego toku rozumowania, którym powinno się kierować przy zakupie odpowiedniej kamery. Istotne są również funkcje przetwarzania obrazu w które wyposażona jest kamera. Ich dobór może być również kluczowy dla poprawności działania systemu. Jednymi z najczęściej przydatnych tego typu funkcji są m.in. BLC, HLC, WDR, Sens-up, itp. Mam nadzieję, że moje słowa okażą się pomocne szczególnie dla osób które, nie miały wcześniej styczności z dozorową CCTV.